O nacemento de Lendario: por que unha baralla para contar Galicia

Todo proxecto ten unha faísca inicial. A de Lendario xurdiu dunha pregunta sinxela: por que as historias que nos contaban de nenos —o Nubeiro, a Santa Compaña, as mouras que gardan tesouros baixo as mámoas— case nunca aparecen nos xogos que herdamos doutras culturas? A baralla española acompañounos en incontables tardes de brisca e tute na casa dos avós, pero as súas figuras —reis, cabalos e sotas— nunca falaron de Galicia.

Unha baralla con raíces propias

Lendario nace da vontade de xuntar dúas tradicións que ata agora foran paralelas: o xogo de cartas populares e a mitoloxía galega transmitida de xeración en xeración. A idea non é inventar nin descontextualizar as lendas, senón devolverlles un espazo cotián, o mesmo tipo de espazo —a mesa da casa, a sobremesa, a tarde de choiva— onde tradicionalmente sobreviviron os relatos orais.

Cada carta da baralla representa unha figura ou un ser da tradición galega, debuxado e documentado con coidado para respectar tanto a estética coma o significado que ten en cada comarca. O resultado é unha baralla de corenta e oito cartas totalmente xogable aos xogos de sempre, pero que ao mesmo tempo funciona coma unha porta de entrada á cultura popular galega.

A filosofía detrás do proxecto

Tres ideas guían cada decisión que tomamos en Lendario:

• Fidelidade sen ríxidez: partimos de fontes fiables sobre a mitoloxía galega, pero redactamos cada descrición coas nosas propias palabras, sen copiar textos alleos, para achegar as lendas dun xeito claro e accesible.
• Respecto pola tradición oral: moitas destas historias cambian lixeiramente dunha aldea a outra. Tentamos recoller esa diversidade en vez de impor unha única versión “oficial”.
• Xogo antes que manual: queremos que Lendario se poida gozar como calquera outra baralla española, sen necesidade de ler nada antes de botar unha partida. A aprendizaxe sobre as lendas chega despois, case sen decatarse, carta a carta.

De onde vén cada figura

O ilustrador Rubén Terré foi o encargado de darlle rostro a cada lenda, traballando man a man cun proceso de documentación baseado en recompilacións etnográficas e recursos especializados en mitoloxía galega. O obxectivo sempre foi o mesmo: que quen non coñeza aínda estas historias sinta curiosidade por elas, e que quen xa as coñeza recoñeza nelas o respecto co que foron tratadas.

Este primeiro paso —o de definir por que e para que existe Lendario— é o que fai posible todo o que virá despois: dende as primeiras probas de impresión ata a súa presentación en público. Sobre iso, precisamente, falaremos na próxima entrada.